Informatiegedrag

De toekomst van informatie

Waar gaat het naar toe?
Guus Pijpers (15-05-2010)

Iemand zei ooit: “Voorspellen is moeilijk, zeker over de toekomst.” Dat geldt ook voor informatie en informatiegedrag. Drie trends zijn steeds meer zichtbaar.

INFORMATIECOACH
Steeds meer organisaties verlangen betrouwbare, volledige en tijdige informatie over allerlei zaken. Veel tijd is vaak niet beschikbaar. Daarom moeten medewerkers leren hoe ze sneller met de nodige accuratesse de beste informatie kunnen vinden en inzetten. Een informatiecoach is een nieuwe organisatorische functie. Zijn belangrijkste taak is het vergroten van de zelfredzaamheid van een medewerker met betrekking tot de inzet en het gebruik van informatie. Een informatiecoach (1) helpt een organisatie met de best mogelijke informatieomgeving, (2) ondersteunt alle gebruikers om de beste structuur te kiezen die het informatiegebruik bevordert en (3) stelt informatieprofielen per medewerker vast zodat hij inzicht krijgt in het eigen informatiegedrag en dat van zijn directe collega’s.

INFORMATIEOBJECT
Heel veel toepassingen van informatie vragen uitgebreide kennis van het type programma waarmee de informatie is gecreëerd. Dat is echter een achterhaalde zaak. Mensen weten dat niet de applicatie belangrijk is, maar de informatie zelf. De informatie en haar context geven daarbij aan wat op welk moment waarmee bewerkt moet worden. Een factuur als informatieobject kan verschillende bewerkingen of raadplegingen ondergaan. Intelligentie gekoppeld aan de informatie zoekt vervolgens uit welke applicatie moet worden gestart.
De voordelen zijn legio: informatie is de ingang, niet een emailsysteem, tekstverwerker of andere toepassing. Verder wordt in de context van de informatie een keuze gemaakt uit de te gebruiken applicatie. De capaciteiten en voorkeuren van de gebruiker worden daarbij meegenomen. Informatie kan als object worden opgepakt, bewerkt en in een andere informatieomgeving worden gedeponeerd. Zo worden eenvoudig hele bestandsstructuren opgebouwd rondom informatie.

HET DIGITALE LEVEN
Sommigen vinden het intimiderend als veel informatie over hen online beschikbaar is. Anderen krijgen er niet genoeg van alles wat ze weten, zijn en bezitten online te verkondigen. Veel studenten hebben al persoonlijke websites. In de academische wereld is dat ook meer regel dan uitzondering. Maar ook steeds meer werknemers en particulieren hebben een eigen digitaal werkgebied. Weblogs bijvoorbeeld maken complete profielen van iemand zichtbaar. Deze digitale geheugens zijn voor velen een mogelijkheid om te herinneren wat er ooit gebeurde of waar ze mee bezig waren op enig moment. Ze bevorderen ook het sociale netwerk. Mensen gaan toch voor een deel af op de eerste indruk die iemand maakt. Iemands persoonlijke website draagt daar zeker toe bij.

Maar sommige mensen gaan nog verder. Gordon Bell, werkzaam bij Microsoft, verzamelt al sinds 2002 al zijn digitale informatie – onder andere boeken, artikelen, films, muziek, foto’s, presentaties, zoekopdrachten, radio-uitzendingen, telefoongesprekken, chatlogs – op één plaats. Dat project heet MyLifeBits. Hij heeft continue een camera om zijn hals die heel veel foto’s maakt. Video is voor hem de volgende optie om alles vast te leggen.

Bell noemt zich lifelogger. Hij logt alle informatie over zijn leven in zijn e-memory. Zijn motto: ‘Capture everything, discard nothing’. Iedere dag wordt al zijn persoonlijke informatie automatisch opgeslagen en geïndexeerd. Het lijkt haast wel of het systeem wat hij gebruikt zijn eigen, echte geheugen vervangt. Het grote voordeel van dit externe geheugen is dat hij een zoekmachine kan laten zoeken naar bepaalde informatie, iets wat bij een echt geheugen niet kan.

Bell ziet deze digitale opslag met softwaretoepassing als een mogelijkheid om verhalen te vertellen over wat hij heeft meegemaakt. Niet de individuele objecten, maar de verhalen vormen volgens hem het hart van zijn digitaal leven. Deze worden associatief opgebouwd aan de hand van een reis die hij met de nodige links door zijn digitale leven maakt. Zijn nauwkeurig bijgehouden externe geheugen maakt hem als het ware onsterfelijk.